Lato jest wyjątkową porą roku. To właśnie wtedy możemy cieszyć się bogactwem sezonowych owoców i warzyw, a co najlepsze możemy te smaki zatrzymać na pochmurne dni – wystarczy zamknąć je w słoiku przygotowując domowe przetwory.

Czy wiesz, że przetwory to nie tylko doskonały smak ale również niekiedy szczególna wartość odżywcza? Weźmy pod lupę pomidora, podczas długotrwałego duszenia zwiększa się biodostępność likopenu, który jest silnie działającym antyoksydantem! Podobnie, podczas kiszenia uzyskujemy nie tylko większą zawartość witaminy C w produkcie, ale również bardzo cenne dla przewodu pokarmowego bakterie wspomagające mikroflorę jelitową. Pamiętaj jednak aby przygotowując przetwory używać jak najmniej cukru, w zamian możesz dodać trochę ksylitolu lub stewii a także przyprawy (np. cynamon, imbir), dzięki temu zwiększysz nie tylko wartość odżywczą ale otrzymasz również głębszy smak przetworu. Staraj się również jak najkrócej pasteryzować słoiki aby zapobiec niszczeniu witamin i składników mineralnych.

 

Czekośliwka

  • 1 kg śliwek węgierek
  • 3 łyżki gorzkiego kakao lub karobu
  • Opcjonalnie łyżka ksylitolu do posłodzenia

Śliwki umyć, przekroić na pół i usunąć pestki. Następnie umieścić je w garnku, podlać 3-4 łyżkami wody (by nie przywarły do dna) i gotować około 45 minut na średnim ogniu raz na jakiś czas mieszając, do momentu aż puszczą sok i zaczną się rozpadać. Następnie gdy sok odparuje należy zmniejszyć ogień i gotować do uzyskania pożądanej konsystencji, dodać kakao lub karob i gotować jeszcze kilka minut do wymieszania składników. Masę przełożyć do wyparzonych słoików i umieścić je w piekarniku nagrzanym do 130 stopni na 30 minut, następnie poczekać aż wystygną przy zamkniętych drzwiczkach.

 

Jagody w słoiku

  • Pół kg jagód
  • 1 łyżka ksylitolu

Jagody wrzucić do słoika lekko rozgniatając w trakcie, w połowie wsypać pół łyżki ksylitolu i wypełnić słoik jagodami do końca posypując resztą ksylitolu. Pasteryzować w piekarniku rozgrzanym do 130 stopni przez 30 minut.

 

Wiśnie na zimę

  • Wiśnie (dowolna ilość)

Wiśnie ułożyć ciasno w słoikach, zalać wrzątkiem i zakręcić. Pasteryzować 30 minut w 130 stopniach, pozostawić do wystygnięcia i dokręcić.

 

Letni dżem z truskawek

  • 1 kg truskawek
  • 2 łyżki ksylitolu
  • 2 łyżeczki agar – agar

Truskawki oczyścić i pokroić, przełożyć do garnka i podlać łyżką wody, następnie gotować pod przykryciem na wolnym ogniu mieszając od czasu do czasu. W międzyczasie dodać ksylitol, następnie po około 30 minutach gdy truskawki puszczą sok lekko je rozgnieść (np. widelcem), gotować kolejne 30 minut bez przykrycia. W odrobinie gorącej wody rozpuścić agar i od razu dodać do truskawek, wymieszać energicznie. Do wyparzonych słoików nalać gorący dżem, zakręcić szczelnie i odstawić do góry dnem. Jeżeli agar nie rozpuści się dokładnie i opadnie na dół słoika po ostygnięciu należy kilka razy obrócić słoik w górę i w dół. Opcjonalnie dżem można pasteryzować w garnku 10-15 minut.

 

Mus jabłkowy z cynamonem i imbirem

  • 1 kg jabłek
  • 1 łyżeczka kurkumy
  • 1 łyżeczka cynamonu
  • Pół łyżeczki imbiru

Jabłka umyć, pozbawić gniazd nasiennych i drobno pokroić, wrzucić do garnka i podlać 2 łyżkami wody. Gotować na wolnym ogniu pod przykryciem do momentu, aż jabłka puszczą sok i rozpadną się. Gdy masa zrobi się gładka dodać przyprawy i po kilku minutach przełożyć do wyparzonych słoików, pasteryzować w garnku około 10-15 minut.

 

Owocowy dżem janginizowany

  • 2 jabłka
  • 1 brzoskwinia
  • Garść malin
  • Szczypta soli

Z jabłek wydrążyć gniazda nasienne, z brzoskwini usunąć pestkę i owoce pokroić w kawałki, następnie umieści w garnku i podać 3-4 łyżkami wody. Do masy wrzucić maliny, odrobinę posolić i dusić kilkanaście minut do rozgotowania owoców. Pasteryzować w piekarniku około 30 minut w 130 stopniach.

 

Domowy przecier pomidorowy

  • 2-3 kg pomidorów
  • 2 łyżki bazylii
  • 2 łyżki oregano
  • 1 łyżeczka kurkumy
  • Pół łyżeczki imbiru
  • 2-3 ząbki czosnku
  • Pieprz i sól do smaku

Pomidory dokładnie umyć, można sparzyć i następnie zmiksować. Przelać do garnka z grubym dnem, dodać przyprawy i przeciśnięty przez praskę czosnek. Gotować na wolnym ogniu od czasu do czasu mieszając, aż do momentu otrzymania pożądanej konsystencji (aby lekko zagęścić wystarczy najczęściej godzina, natomiast aby były gęste należy gotować około 2 godziny). Gotujący się przecier przelać do wyparzonych słoików i pasteryzować w garnku 10-15 minut.

 

Pomarola – włoski sos pomidorowy z marchewką i selerem

  • 2,5 kg pomidorów
  • 4 marchewki
  • 2 łodygi selera naciowego
  • 1 czerwona cebula
  • 2 gałązki bazylii
  • 2 łyżki oliwy
  • 1 łyżeczka pieprzu
  • Pół łyżeczki soli himalajskiej

Cebulę posiekać i przeszklić na oliwie, dodać posiekany seler, starte na tarce marchewki i smażyć do miękkości warzyw. Pomidory sparzyć i obrać ze skórki, usunąć gniazda nasienne i miąższ pokroić w kostkę, przełożyć do garnka. Do pomidorów dodać przygotowaną masę, wrzucić bazylię, sól oraz pieprz i dusić na wolnym ogniu około 30 minut. Sos zblendować na gładką masę, zagotować i przelać do wyparzonych słoików, pasteryzować w garnku 10-15 minut.

 

Ogórki kiszone

  • 1 kg ogórków
  • 1 główka czosnku
  • 1 korzeń chrzanu
  • Kilka ziaren białej gorczycy
  • Kilka baldachimów kopru
  • Pół łyżki soli na pół litra wody

Do słoików ułożyć na dno koper, do każdego obrane 2-3 ząbki czosnku, następnie ciasno układać umyte ogórki (ogonkiem do góry). Chrzan obrać, pokroić w słupki i do słoika włożyć kilka kawałków, wrzucić ziarna gorczycy i dodać ponownie koper. We wrzącej wodzie rozpuścić sól, zalać nią ogórki, zakręcić i odstawić.

 

Tekst powstał dla Gazety Olsztyńskiej z dnia 05.08.2017r.